Motivatiedip? Waarom het midden van een doel het zwaarst is

De eerste week van alles is geweldig. Nieuwe hardloopschoenen, een fris notitieboek, een plan. De laatste weken zijn ook geweldig: de wedstrijd komt eraan, de lancering is in zicht, je kunt het bijna proeven.

En dan is er week zeven. Niets is meer nieuw, het einde is nog ver weg, en je vraagt je af waarom je dit ooit een goed idee vond. Sta je daar nu? Het ligt niet aan jou. Het ligt aan het midden.

Het ‘stuck in the middle’-effect

In drie experimenten ontdekten onderzoekers Andrea Bonezzi, Miguel Brendl en Matteo De Angelis (2011) dat motivatie hoog kan zijn aan het begin en aan het eind van een doel, en in het midden inzakt.

Hun verklaring gaat over waarmee je je voortgang vergelijkt. In het begin vergelijk je met je startpunt, dus elke stap voelt als een grote sprong: je hebt je afstand al verdubbeld. Tegen het eind vergelijk je met wat er nog over is, en elke stap is een flink stuk van de rest. In het midden voelen beide vergelijkingen klein. Vijf kilometer extra voelt als helemaal niks.

In het midden neem je het ook minder nauw

Het gaat niet alleen om motivatie. In een reeks onderzoeken zagen Maferima Touré-Tillery en Ayelet Fishbach (2012) dat mensen zich aan het begin en het eind van een reeks beter aan hun eigen normen hielden dan in het midden. Een voorbeeld: mensen die Chanoeka vierden, staken de kaarsen het vaakst aan op de eerste en de laatste avond, en sloegen eerder een van de avonden daartussen over.

Het midden voelt alsof het ‘minder telt’, en precies daar sluipen de shortcuts erin.

En vlak voor de finish versnellen we

De keerzijde is net zo handig. In een bekend onderzoek in een universiteitscafé (Kivetz, Urminsky en Zheng, 2006) kochten klanten met een ‘koop er tien, krijg er één gratis’-kaart vaker koffie naarmate ze dichter bij de gratis koffie kwamen. Klanten die een kaart met twaalf vakjes kregen waarop al twee stempels stonden, waren sneller klaar dan klanten met een gewone tienvakjeskaart, terwijl ze evenveel koffie moesten kopen.

Het gevoel dat je bijna bij een finish bent, trekt je vooruit. De truc is dus om meer finishes te maken.

5 manieren om door het midden te komen

1. Maak meer finishes

Deel een lang doel op in etappes van drie à vier weken, elk met een duidelijk einde: “Eind maart loop ik 10 km zonder te stoppen.” Elke etappe heeft een eigen spannend begin en een eigen trekkracht aan het eind, en het lange midden krimpt.

2. Draai halverwege je blik om

Kijk vóór halverwege terug op hoe ver je al bent. Kijk na halverwege vooruit naar hoe weinig er nog over is. Zo kijk je steeds naar het kleinere, motiverendere getal, en dat is precies wat het ‘stuck in the middle’-onderzoek suggereert.

3. Geef jezelf een voorsprong

Denk aan die voorgestempelde koffiekaarten. Als je aan een nieuwe etappe begint, tel dan mee wat je al gedaan hebt: “Deze week al drie keer gelopen, nog twee” werkt op woensdag beter dan “deze week vijf keer lopen”.

4. Vier het halverwegepunt

Halverwege gaat meestal ongemerkt voorbij, en juist daarom is het een mooi moment voor een klein feestje: lekker uit eten, nieuwe hardloopsokken, een avondje vrij. Markeer het, en het midden wordt een mijlpaal in plaats van een moeras.

5. Laat iemand anders op het midden letten

In het begin draagt je eigen enthousiasme je. In het midden neemt een partner die elke week incheckt het over. Een meta-analyse van 138 onderzoeken (Harkin en collega’s, 2016) laat zien dat je voortgang bijhouden helpt, en meer helpt als je het aan anderen vertelt. Onze gids over je voortgang bijhouden laat een simpele manier zien om dat samen te doen.

Met z’n tweeën is het midden makkelijker

Pactful koppelt je persoonlijk aan iemand die aan een eigen doel werkt, het liefst bij jou in de buurt. We beginnen in Hamburg, Amsterdam, Rotterdam, Den Haag en Utrecht. Jullie saaie middenstukken vallen op verschillende momenten, dus er is altijd iemand die zegt: “Kom op, halverwege is een mijlpaal.”

Zet je op de wachtlijst. Zie het als je eerste stempel.